AI-implementatie in 6 fases: van idee naar productie

"We moeten iets met AI." Dat is geen plan. Het is het begin van een gesprek.

Bij Stichting de Baan leerde ik dat een goed idee zonder volgorde een dure hobby wordt. Dit is de volgorde die ik nu in elk AI-project aanhoud, als AI-projectmanager.

Inhoudsopgave

1. Fase 1: probleem scherp
2. Fase 2: randvoorwaarden
3. Fase 3: pilot van 4 tot 6 weken
4. Fase 4: besluit
5. Fase 5: opschalen
6. Fase 6: overdracht
7. Veelgestelde vragen

Fase 1: probleem scherp

Praat met minimaal drie mensen van de werkvloer. Zoek het proces dat nu de meeste tijd kost of de meeste fouten oplevert. Meet hoeveel tijd het kost. Leg vast wat "gelukt" betekent, in cijfers.

Checklist

• Knelpunt benoemd door de mensen die er mee werken
• Nulmeting gedaan (uren per week, aantal fouten)
• Succescriterium vastgelegd
• Nog geen tool gekozen

Fase 2: randvoorwaarden

Hier wordt het project veilig. Wie is eigenaar en heeft mandaat? Welke gegevens gaan erin? Is er een verwerkersovereenkomst? Moet er een DPIA komen? Hoeveel budget is er, ook voor beheer na de pilot? Wanneer nemen we het go/no-go-besluit, en op welke criteria?

Checklist

• Eigenaar met mandaat aangewezen
• Privacy en AVG getoetst met de functionaris gegevensbescherming
• Budget voor pilot én beheer
• Criteria voor go/no-go vooraf vastgelegd

Fase 3: pilot van 4 tot 6 weken

Eén proces, één team, één doel. Kleine pilots maken mislukken goedkoop. Laat een medewerker elke AI-uitkomst controleren; dat is geen rem maar de basis van vertrouwen. Houd wekelijks een korte terugblik.

Checklist

• Pilotgroep klein en enthousiast, plus één kritische collega
• Wekelijkse check-in
• Gebruikservaringen vastgelegd
• Tussentijds meten, niet alleen aan het eind

Fase 4: besluit

Vergelijk met de nulmeting. Drie uitkomsten zijn mogelijk: doorgaan, bijsturen of stoppen. Stoppen is geen mislukking als je het vooraf zo hebt afgesproken. Het is een goedkoop antwoord op een duur vraagstuk.

Fase 5: opschalen

Productie is een ander project dan de pilot. Je moet nu beheer inrichten, scholing geven, monitoren of de uitkomsten blijven kloppen, een plan hebben voor storingen en documentatie maken.

Checklist

• Beheerder aangewezen
• Scholing en AI-geletterdheid voor gebruikers
• Menselijke controle blijft ingebouwd
• Monitoring en terugvalprocedure

Fase 6: overdracht

Vanaf dag één wordt gewerkt aan overdracht. Wie neemt het over? Staat alles gedocumenteerd? Weet het team wat te doen als het misgaat? Pas als de externe projectmanager niet meer nodig is, is het project af.

Wat neem je mee

• Volgorde is belangrijker dan snelheid
• Meet vooraf, anders kun je niets aantonen
• Het besluit in fase 4 mag "stoppen" zijn
• Overdracht begint op dag één, niet in de laatste week

Veelgestelde vragen

Hoe lang duurt een AI-implementatie? Pilot 4-6 weken; traject tot productie 3-6 maanden.

Kan ik fases overslaan? Comprimeren wel, overslaan niet.

Wat als de pilot mislukt? Dan heb je goedkoop geleerd wat niet werkt.

Hulp nodig?

Wil je dit niet alleen doen? Plan een gratis gesprek via WeAreImpact.nl, of begin met de AI-scan.

Gerelateerde artikelen

• Van AI-pilot naar productie
• Go/no-go-checklist voor een AI-project
• AI-proof worden in 90 dagen

Dit artikel is geschreven door Vincent van Munster, Strategic Innovation Partner bij WeAreImpact.